Cumhurbaşkanlığı himayelerinde, Türkiye Yeşilay Cemiyeti ve Uluslararası Yeşilay Federasyonu ev sahipliğinde düzenlenen 11. Avrupa Tütün Kontrolü Konferansı, üçüncü gününde de bilim insanlarını, sağlık profesyonellerini, politika yapıcıları ve sivil toplum temsilcilerini İstanbul’da bir araya getirdi. “Çocukları Nikotin Bağımlılığından Korumak” temasıyla gerçekleştirilen konferansta, tütün ve nikotin bağımlılığıyla mücadelede güncel yaklaşımlar, yeni nesil nikotin ürünlerinin oluşturduğu riskler ve uluslararası iş birliğinin güçlendirilmesine yönelik çalışmalar ele alındı.

Cevdet Yılmaz: “Çocuklarımızın sağlığını her türlü ticari çıkarın önünde tutacağız”

Konferansın üçüncü gününde konuşan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, bağımlılığın insan sağlığını ve iradesini zayıflatan, aile hayatından eğitime, çalışma yaşamından toplumsal huzura kadar geniş bir alanda ciddi sonuçlar doğuran bir tehdit olduğunu belirtti. Tütün, alkol ve madde bağımlılığının yanı sıra teknoloji, dijital oyun, çevrim içi bahis ve kumar gibi bağımlılık türlerinin de çocukları ve gençleri tehdit ettiğine işaret eden Yılmaz, bağımlılık türleri arasındaki ilişkilerin dikkate alınması ve riskler ortaya çıkmadan önleyici tedbirlerin hayata geçirilmesi gerektiğini vurguladı.

Tütün kullanımının dünya genelinde her yıl 8 milyondan fazla insanın ölümüne neden olduğunu belirten Yılmaz, tütün kullananların yarısından fazlasının 18 yaşında veya daha erken yaşlarda kullanıma başladığını ifade etti. Türkiye İstatistik Kurumunun Türkiye Sağlık Araştırması verilerine göre 15-24 yaş grubunda tütün kullanımının 2012-2025 yılları arasında yüzde 44 arttığını aktaran Yılmaz, şöyle konuştu:

“Tütün endüstrisi, değişen ürünleri ve pazarlama yöntemleriyle gençleri hedef almaya devam ediyor. Gençlere cazip gelecek şekilde tasarlanan aromalar, renkler ve dijital platformlar aracılığıyla nikotin kullanımını yaygınlaştırmaya çalışan stratejilere karşı uyanık olmalıyız. Sürekli biçim değiştiren bağımlılık tehdidine karşı sorun ortaya çıktıktan sonra atılan adımlarla istediğimiz sonuçlara ulaşamayız. Riskleri ortaya çıkmadan tespit eden ve önleyen proaktif bir strateji geliştirmeliyiz. Tütün ve nikotin bağımlılığının hiçbir ülkenin tek başına çözemeyeceği bir sorun olduğunu ve çocuklarımızın sağlığının her türlü ticari çıkarın önünde tutulması gerektiğini bir kez daha ilan ediyoruz.”

Önümüzdeki döneme ilişkin hedefleri de açıklayan Yılmaz, “Uzun vadeli hedefimiz, tütün kullanımının azaldığı, sigara bırakma desteğinin ülke genelinde erişilebilir olduğu ve temiz hava hakkının korunduğu dumansız bir Türkiye’ye ulaşmaktır. Önümüzdeki dönemde bir milyon vatandaşımızın daha ücretsiz sigara bırakma tedavisine erişmesini sağlayacağız. Ergenlere yönelik sigara bırakma polikliniği hizmetlerini tüm illerimizde sunacak, hamilelere yönelik özel destekleri yaygınlaştıracağız” şeklinde konuştu.

Okul çevreleri, çocuk parkları ve spor alanlarının dumansız hâle getirilmesine yönelik düzenlemeler üzerinde çalışıldığını belirten Yılmaz, kamu kurumları, üniversiteler ve sağlık kuruluşlarında sigara kullanımının belirlenmiş alanlarla sınırlandırılmasının da gündemde olduğunu söyledi. Yeni nesil nikotin ürünlerinin mevzuat kapsamına alınması, satış noktalarındaki görünürlüklerinin düzenlenmesi, yaş doğrulama uygulamalarının güçlendirilmesi ve dijital platformlarda bu ürünlerin tanıtımının önlenmesi için çalışmalar yürütüldüğünü ifade eden Yılmaz, “Bu düzenlemelerin etkin biçimde uygulanması ve denetlenmesi, çocuklarımızın sağlığını her türlü ticari çıkarın önünde tutma kararlılığımız açısından büyük önem taşıyor.” dedi.

Yeşilay’ın bağımlılıkları önleme çalışmalarıyla bu mücadeleye güçlü bir toplumsal zemin kazandırdığını ifade eden Yılmaz, Türkiye Yeşilay Cemiyeti Genel Başkanı Doç. Dr. Mehmet Dinç’e, Yeşilay ailesine ve gönüllülerine teşekkür etti.

Konferansta konuşan Türkiye Yeşilay Cemiyeti Genel Başkanı Doç. Dr. Mehmet Dinç, tütün endüstrisinin yıllardır çocukları hedef alan stratejiler geliştirdiğini belirterek 1994 yılında ABD Kongresi önünde ifade veren yedi tütün şirketi yöneticisinin nikotinin bağımlılık yapmadığına dair yemin ettiğini hatırlattı. Dinç, “Gerçeği yıllardır biliyorlardı. Buna rağmen yalan söylediler. Çünkü bağımlılık onlar için bir risk değildi, iş planlarıydı ve bu plan hiç değişmedi.” dedi. 

Tütün endüstrisinin farklı ürün ve pazarlama yöntemleriyle çocukları hedef almaya devam ettiğini vurgulayan Dinç, “Önce şüphe tohumları ektiler. Sonra bilime saldırdılar. Ardından ‘light’ sigaralar, şeker aromaları, parlak ambalajlar ve yeni cihazlar geldi. Hedef hep aynıydı: Çocuklarımız. Çünkü endüstri biliyor ki bir müşteri kırk yaşında değil, on dört yaşında kazanılıyor.” ifadelerini kullandı.

Çocukların nikotin bağımlılığından korunmasının ortak bir sorumluluk olduğunu belirten Dinç, konuşmasını şu sözlerle tamamladı: “Şimdi bu üç günlük tartışmaları eyleme dönüştürme zamanı. Her nesil kendisinden sonrakilere bir miras bırakır. Biz çocuklarımıza bağımlılığı miras bırakmayalım. Onlara temiz havanın, sağlıklı nefeslerin ve özgür seçimlerin olduğu bir gelecek bırakalım.”